طیفسنجی جذب اتمی (AAS)
اتمیک ابزربشن یکی از روشهای طیفسنجی می باشد که به وسیله آن غلظت عناصر فلزی موجود در یک نمونه با استفاده از جذب اشعه نوری توسط اتم در حالت گازی با دقت بالا محاسبه می شود.
این تکنیک در آزمایشگاه های شیمی برای تعیین غلظت یک عنصر خاص در یک نمونه مورد استفاده قرار میگیرد.
این روش می تواند برای اندازه گیری بیش از۷۰ عنصر کاربرد دارد.
تمام اتم ها می توانند نور را جذب کنند اما طول موجی که جذب می شود مخصوص هر عنصر می باشد و با سایر عناصر متفاوت است. میزان نور جذب شده مستقیماً به غلظت عنصر مورد نظر در نمونه محلول، بستگی دارد.
اساس کار این روش محاسبه غلظت عنصر مورد نظر در نمونه است؛ بنابراین به یک رابطه بین میزان نور جذب شده توسط نمونه و غلظت نمونه نیاز داریم که منظور همان قانون بیر لامبرت می باشد.
با توجه به میزان جذب طیف عبوری از نمونه میتوان مقادیر عناصر فلزی و شبه فلزی در ترکیبات معدنی طبیعی و سنتزی، فلزات و آلیاژها را اندازهگیری کرد.
در طیفسنجی جذب اتمی نمونهها باید به صورت محلول باشند. لذا با انجام مرحله انحلال و هضم نمونهها، محدودیتی در نوع نمونه وجود ندارد: آب، خاک، مواد
…غذایی، آلیاژها، سنگ معدن، پلاستیک و
موارد کاربرد:
۱-محاسبه ناخالصی های بسیار ناچیز در آلیاژ ها
۲-آنالیز های مربوط به اب
۳- آنالیز انواع نمونههایی که در تماس مستقیم با هوا هستند
۴-آنالیز جامداتی مانند سنگ معدن ها و …
مزاحمت های این روش:
از جمله مزاحمتهای مهم تداخلات می باشند که شامل تداخلات شيميايی، فيزيکی وتداخلات ماتريکس هستند.
تداخلات شيميايی :
تعداد اتمهای آزاد وهمچنين درجه جذب در شعله به ضرايب مختلف بستگی دارد وتعادلی بين آنها برقرار است وقتی توسط عاملي تغييري تعادل را بر هم بخورد ، اين عمل را تداخل شيميايی گويند؛ این تداخل به دو دسته تقسیم میشوند :
تداخل آنيونی : که آنيونهای سولفات ، فسفات ، آلومينات و ترکيبات آنيونهای اکسيژن دار که مانع از اتم شدن يونهای فلزی ميشوند وميزان جذب واقعی را کاهش می دهند.
تداخل يونی : در شعله استيلن – اکسيد نيترو که حرارت زياد است بين اتمهای آزاد وغير آزاد يک عنصر تعادلی وجود دارد ولی گاهی تر کيباتی که دارای پتانسيل يونيزاسيون پايين می باشند تعادل را بهم می زنند که اين مزاحمت را ميتوان با افزودن ترکيباتی که پتانسيل يونيزاسيون آن بالاتر از پتانسيل يونيزاسيون فلز مورد اندازه گيری می باشد خنثی نمود.
تداخل فيزيکی روش کار دستگاه جذب اتمی :
ويسکوزيته محلولها از جمله تداخل ماتريکس می باشند:که در اندازه گيری فلزات در آلياژها پديد می آيد فرضا در آلياژی از پالاديوم که مقدار بسيارکمی آهن دارد ، هدف اندازه گيری آهن موجود در آن می باشد ولی بعلت زياد بودن مقدار پالاديوم مزاحمت هايی تحت عنوان تداخل ماتريکس ايجاد می شود.مزایای کار با این دستگاه:
از مزایای عمده طیفسنجی جذب اتم،می توان ارزان بودن هزینه دستگاه و آنالیز را نامبرد
و دیگر مزایای این روش میتوان به اندازه گیری دقیق عناصر اشاره کرد.
